چکیده

امروزه جایگاه فضای سبز شهری به عنوان یکی از شاخص‌های توسعه پایدار شهری و به عنوان یکی از مهم‌ترین فضاهای گذران اوقات فراغت شهروندان، علاوه بر فواید بوم‌شناختی و تأثیرات مستقیم بر جسم و روان شهروندان، واجد اهمیتی معنوی و روحانی است. از این رو پرداختن به بحث آموزش مهندسی فضای سبز در ایران، به عنوان تنها رشته آموزشی این حوزه در مقطع کارشناسی، اهمیتی دو چندان می‌یابد. مقاله حاضر با طرح بحث رشته مهندسی فضای سبز سعی نموده است، چالش‌های موجود در حوزه آموزش این رشته را با گذشت حدود دو دهه از ایجاد آن در نظام آموزش عالی ایران بررسی نموده و راهکارهای بهبود و ارتقای کیفی و کمّی آن ارائه نماید. به طور کلی تحقیق حاضر زیر مجموعه مطالعات مشاهده‌ای (غیر مداخله‌ای) و از نقطه نظر نوع مطالعه، نیز مطالعه‌ای کیفی، از نوع پژوهش‌های توصیفی- منتقدانه است که به توصیف منقدانه آموزش‌های دانشگاهی در حوزه مهندسی فضای سبز و علل عدم رشد کمی و کیفی این رشته در دانشگاه‌های ایران می‌پردازد. از دیدگاه این مقاله مهم‌ترین چالش‌های آموزش مهندسی فضای سبز در ایران عبارت هستند از: محدود بودن دانشگاه‌های مجری دوره آموزشی مهندسی فضای سبز، کمبود اعضای هیأت علمی متخصص در زمینه‌های مختلف رشته فضای سبز، نبود دوره‌های تحصیلات تکمیلی در رشته-گرایش‌های مهندسی فضای سبز، و کمبود همکاری‌های میان‌بخشی در دانشگاه‌ها جهت توسعه آموزش مهندسی فضای سبز. همچنین مهم‌ترین راهکارهای ارتقای کمی و کیفی آموزش مهندسی فضای سبز در ایران، متناسب با چالش‌های موجود، عبارت هستند از: افزایش تعداد دانشگاه‌های مجری دوره‌های آموزشی مهندسی فضای سبز، تأمین اعضای هیأت علمی متخصص در زمینه‌های مختلف رشته فضای سبز، راه‌اندازی دوره‌های کارشناسی‌ارشد و دکتری رشته مهندسی فضای سبز در ایران، و تقویت همکاری‌های میان‌بخشی در دانشگاه‌ها جهت توسعه آموزش مهندسی فضای سبز.

 

کلمات کلیدی: آموزش عالی، آموزش مهندسی فضای سبز، چالش‌ها، راهکارها، ایران.


Reference: Khalilnezhad, S. M. R., Meiboudi, H., & Karimzadegan, H. (2012). Landscape Engineering Education in Iran. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 46, 394–398.